TBMM’de Görülmekte Olan Anayasa Değişiklik Paketi İle İlgili basın Bilgilendirme Notu -5-

TBMM’de Görülmekte Olan Anayasa Değişiklik Paketi İle İlgili basın Bilgilendirme Notu -5-

TBMM’DE GÖRÜŞÜLMEKTE OLAN ANAYASA DEĞİŞKLİK PAKETİ İLE İLGİLİ BASIN BİLGİLENDİRME NOTU -5-
27.04.2010

Dün (26.04.2010) TBMM’de 1.tur müzakereleri yapılan Anayasa değişiklik paketinin 19, 20, 21 ve 22 maddeleri 330’un üzerinde oy alarak geçmiştir.

19. madde ile vatandaşlarımıza Anayasa Mahkemesi’ne, bireysel başvuruda bulunma hakkı verilmektedir.

Birçok gelişmiş demokratik ülkede, kişilerin ihlâl edilen hak ve özgürlüklerinden dolayı Anayasa Mahkemelerine müracaat etme hakkı vardır. Mevcut durumda, bizim vatandaşlarımızın böyle bir hakkı yoktur.

Yıllardan beri olağan yargılama yollarını tüketen vatandaşlarımız, haklarını Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nde aramaktadırlar. Avrupa Konseyi üyesi 47 ülkeden AİHM’de 120 bin dosya mevcuttur. Türkiye 13 bin dosya ile Rusya’dan sonra hakkında en çok şikayette bulunulan ikinci ülke; en çok mahkumiyet alan birinci ülke durumundadır.

Bu durum, hem ülkemizin milletler camiasında itibarını zedelemekte hem de ülkemiz milyonlarca Euro tazminat ödemek zorunda kalmaktadır.

Kamu gücü tarafından hak ve özgürlükleri ihlal edilen vatandaşlarımızın, olağan kanuni yollardan ve mahkemelerden sonuç alamamaları durumda Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuruda bulunmaları, evrensel hukuk normlarına uyum sağlamamız açısından da önemli bir adım olacaktır.

Aynı madde ile Yüce Divan kararlarının yeniden incelenmesi talebinde bulunma hakkı getirilmekte; Meclis Başkanı, Genelkurmay Başkanı, Kuvvet komutanları ve Jandarma Genel Komutanlarının Yüce Divan’da yargılanmaları hükme bağlanmıştır.

20. madde ile 17 üyeli Anayasa Mahkemesi’nin iki bölüm ve Genel Kurul şeklinde çalışması öngörülmekte, bölümleri ve Genel Kurul’un bakacakları davaların özelliğine göre toplantı yeter sayıları ve karar yeter sayılarının ne olacağı, başkan ve başkanvekillerinin seçimi, duruşmalı ve duruşmasız davaların hangileri olacağı gibi hususlar düzenlenmektedir.

Paketin 21.maddesi ile Askeri Yargı ile ilgili 145. maddede yapılan değişikliğe paralel olarak, Askeri Yargıtay’ın kuruluşu, işleyişi, mensuplarının disiplin ve özlük işlemleri, mahkemelerin bağımsızlığı ile hakimlik teminatı esaslarına göre kanunla düzenlenmesi öngörülmekte ve mevcut metinde yer alan “askerlik hizmetinin gerekleri” ibaresi Askeri Yargı’nın da bağımsızlığı ve tarafsızlığının güçlendirilmesi amacıyla madde metinden çıkarılmıştır.

Paketin 22. maddesi, 21. maddesindeki aynı amaçları gerçekleştirmek amacıyla Askeri Yüksek İdare Mahkemesi’nin de kuruluşu, işleyişi, mensuplarının disiplin ve özlük işlerinin yeniden düzenlenmesi sağlanmıştır.

1982 Anayasası ile ilgili olarak bugüne kadar birçok değişiklik yapılmış ama yargı ile ilgili elle tutulur bir değişiklik yapılmamıştır. Her alanda Türkiye’de ciddi bir demokratikleşme faaliyet ve gayreti sürerken yargının bunun dışında kalması söz konusu olamaz. Anayasa Mahkemesi’nden başlayarak yargının demokratikleşmesi kaçınılmaz hale gelmiştir. Türkiye’nin normalleşmesi, medeni ülkeler içerisindeki saygın yerini alması için bu paketle halkımızın hakemliğine başvurmak gerekli hale gelmiştir.

Doç. Dr. Hüseyin Çelik
Genel Başkan Yardımcısı
Tanıtım ve Medya Başkanı